Што можна пабачыць на вясковых фота: дзяцінства, вопратку, транспарт, пабудовы, гаспадарчыя заняткі, адукацыю, вольны час і іншыя. 

Фотаздымкі даюць нам магчымасць разгледзець паступовую эвалюцыю традыцыйнай беларускай вёскі і фактычна яе знікненне, прасачыць мадэрнізацыю вёскі, пранікненне элементаў індустрыяльнага грамадства.

Разгледзець самыя цікавыя фота можна ў запісу заняткаў, а пакуль мы падрыхтавалі Топ-5 цікавых фактаў:

Ісаак Сербаў, Ян Булгак, Соф’’я Хамянтоўская — таленавітая фатографы, якія пакінулі шмат фотаздымкаў беларускай вёскі.

На дзіцячых фотаздымках можна пабачыць, што ўлетку дзеткі заўсёды босыя. 

На некаторых фота можна назіраць самаробныя дзіцячыя ўборы для галавы з газет, ці вельмі кароткія стрыжкі, што дапамагала ў барацьбы с педзікулёзам.

На фота сяляне апрануты ў паўсядзённую, і нячаста ў святочную вопратку. 

На фотаздымках Ісаака Сербава можна пабачыць сялян у святочнай вопратцы, на якой бачны заломы ад таго, што вопратка дагэтуль ляжала складзеная ў куфрах. 

Калі рабіліся фотаздымкі на святах, то там заўсёды прысутнічалі музыкі з гармонікамі і баянамі. Людзі былі ў святочных строях з вышыванкамі.

На некаторых здымках можна пабачыць розны характар забудоў і па іх адрозніць грамадскі стан сялян: саламяны, драўляны дах, ці з чароту; матэрыял, з якога зроблены плот; металічныя ці драўляныя запоры на дзвярах.

Унікальныя фота касцоў з Палесся адлюстроўваюць умовы, у якіх працавалі касцы, па галёнкі ў вадзе, а ў некаторыя дні вада была і вышэй. Пакос перавозілі на лодках, каб высушыць, таму што зрабіць у палях гэта было нельга.

Больш цікавых фактаў шукайце ў прэзентацыі Андрэя і ў запісе гэтых заняткаў. 

Так сама калі ў вас ёсць магчымасць, зрабіце свой асабісты архіў фота, адлічбуйце іх, таму што ў папяровым варыянце іх вельмі лёгка згубіць.

The post Фотаздымкі як крыніца паўсядзённага жыцця беларускай вёскі ў ХХ стагоддзі: маўклівы расповед пра жыццё appeared first on Віртуальны Універсітэт.

1909 год адзін з шчаслівейшых і пераломных у жыцці Максіма Адамавіча: ён становіцца зоркай беларускай літаратуры, друкуецца ў Нашай Ніве і пачынае хварэць на сухоты. Гэта стала мэтай таго, што паэт даволі часта наведвае Крым, і ў адну з такіх вандровак знаёміцца з містычнай Кіцыцынай, якой прысвячае даволі незвычайныя вершы. Калі ён з’язджае, яны не спыняюць стасункі, а вядуць перапіску пакуль таямнічая Кіцыцына не памірае таксама ад сухот у 1915 годзе.

У гэты перыяд Максім Багдановіч паўстае не толькі як выдатны паэт, а яшчэ як востры крытык, што пакідае адбітак на яго стасункі з калегамі, такімі як Янка Купала, Якуб Колас, Альбер Паўловіч і іншыя.

У 1911 годзе адбываецца тая самая паездка ў Вільню, дзе ён сустракаецца з Вацлавам Ластоўскім, і потым правядзе лета ў Ракуцёўшчыне, гэтае лета дае яму сілы на першую і адзіную кнігу ў яго жыцці. Але “Вянок” убачыў свет толькі ў 1914 годзе з-за цяжкіх эканамічных абставін. Кніга была часткова фінансавана Магдаленай Радзівіл з роду Завішы, аб якой можна падрабязна даведацца на курсе Святланы Сілавай “Жанчыны і мужчыны ў гісторыі Беларусі”.

Апошнія гады жыцця Максіма Багдановіча былі насычаны адметнымі падзеямі, на якія не хопіць аднаго артыкулу, мы пералічым самыя цікавыя, на нашу думку:

• Максім Адамавіч быў геніям, меў унікальны мастацкі стыль, але не мог прыдумаць назву сваёй кнізе, і тады Вацлаў Ластоўскі вырашыў дадаць на кнігу кветкавы ўзор і назваць “Вянок” нібыта на магілу Сяргея Палуяна за тое, што ён адкрыў Багдановіча свету, і той пагадзіўся.
• Напрыканцы жыцця, Максім Багдановіч знайшоў не толькі платанічнае, але і фізічнае каханне з прыгожай жанчынай Клавай Салтыковай, але гэта быў зусім кароткі курортны раман, вынікам якога стаў інтымны дзённік Максіма Багдановіча, які на жаль яшчэ ніколі не бачыў свет.
• Падчас свайго прыбывання ў Мінску, Максім Багдановіч жыў на кватэры Змітрака Бядулі, які вельмі цікава і жыва ўзгадаваў гэты час у сваіх успамінах. У гэты перыяд ён стварае “Страцім-лебедзя” і “Пагоню”.

Памірае Максім Багдановіч у Крыме ў 1917 годзе:

Ў краіне светлай, дзе я ўміраю,

У белым доме ля сіняй бухты,

Я не самотны, я кнігу маю

3 друкарні пана Марціна Кухты.

Толькі праз некалькі год Уладзімір Дубоўка знойдзе магілу Максіма Багдановіча ў Ялце, магілу тога творцы, які натхніў сваё творчасцю выдатнейшых майстроў беларускага слова і зараз працягвае натхняць.

Больш падрабязна даведацца пра апошнія гады Максіма Багдановіча можна ў запісе гэтых заняткаў па спасылцы.

The post <strong>Максім Багдановіч — Страцім-лебедзь</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Курс распрацаваны Аленай Гадалавай, спецыялісткай па працы з людзьмі сталага ўзросту, і дактарамі Ірынай і Андрэем Шніпавымі. 

Усе 6 распрацаваных імі лекцый прысвечаныя медыцыне для людзей сталага ўзросту ды ўтрымліваюць багата парадаў, як захаваць здароўе жанчын і мужчын.

Мы сабралі Топ-5 цікавых фактаў з двух першых сустрэч пра агульную прафілактыку і жаночае здароўе, нейрагімнастыку і здаровы сон:

• Паводле новай класіфікацыі Усясветнай арганізацыі здароўя малады ўзрост зараз пачынаецца з 18 год і працягваецца да 44 год, сярэдні ўзрост — ад 45 да 59 год, сталы ўзрост — ад 60 і да 74 год, састарэлы – 75-90, а вышэй за 90 – доўгажыхары.
• Існуе два тыпу сну: павольны і хуткі. Павольны сон складае 75%, а хуткі — 25 %. Пад час павольнага сну мы абнаўляемся фізічна, а пад час хуткага — эмацыйна.
• Сталенне нашага арганізма пачынаецца з памяншэння альбо павялічвання колькасці пэўных гармонаў. Першы гармон, колькасць якога змяншаецца ў жанчын, гэта прагестэрон.
• Кагнітыўная гімнастыка — гэта спецыяльныя практыкаванні, якія не патрабуюць фізічных намаганняў і дапамагаюць захаваць гнуткасць розуму.
• Па апошніх даследаваннях, мазжачок адказвае не толькі за раўнавагу і каардынацыю, але таксама за кагнітыўныя функцыі ў нашым арганізме.

Больш парад аб тым, як захаваць здароўе, як выконваць кагнітыўную гімнастыку і арганізаваць здаровы сон, вы знойдзеце ў запісе гэтых заняткаў.

The post <strong>Адукацыйны курс “Здароўе 55+”: як прыняць узрост і падтрымаць сябе</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Бона Сфорца – крызіс-менеджэрка Вялікага Княства Літоўскага, самая ўплывовая жанчына свайго часу, пра якую складалі розныя паданні і плёткі. 

Бона была трэцяй дачкой міланскага герцага Джана Галеаца Сфорца, атрымала бліскучаю адукацыю, і была сасватана сваім дзедам, Неапалітанскім Каралём, Жыгімонту І Старому. На момант шлюбу Боне было 24 гады, а Жыгімонту І – 51. 

Бона Сфорца прывезла разам з сабой на нашыя землі Італьянскае Адраджэнне і свой двор: майстроў, архітэктараў, посуд, відэльцы, зеляніну, італьянскае віно і шмат чаго іншага.

Зразумела, што ад маладой каралевы чакалі хлопчыка, і нарэшце ў Жыгімонта І і Боны нарадзіўся сын, Жыгімонт ІІ Аўгуст. Агулам у іх было 4 дзяцей: 1 хлопчык і 3 дзяўчынкі, якія былі сэнсам жыцця Боны Сфорцы.

Усё сваё жыццё яна паклала на тое, каб зрабіць дзяцей незалежнымі ад магнатаў і шляхты, асабліва Радзівілаў, і ў яе гэта атрымалася. 

Калі Жыгімонту ІІ было 10, сейм абраў яго наступным князем ВКЛ. Яна не прасіла ў Жыгімонта Старога ў падарункі дыямантаў, а прасіла землі, на якіх будавала фальваркі, дарогі і масты, праводзіла рэформы.

Але аднойчы здарылася тое, чаго Бона Сфорца баялася найбольш. 

Яе сын Жыгімонт ІІ Аўгуст ажаніўся на Барбары Радзівіл. Тая ў хуткім часе памірае і амаль што ўсе ўпэўненыя, што яе атруціла каралева-маці. 

Бона Сфорца вяртаецца на радзіму, у Італію. Там яна будзе атручана сваім пляменнікам і памрэ ва ўзросце 63 гадоў.

Ганна-Катажына Радзівіл з роду Самгушкаў. Гэтая жанчына нарадзіла 17 дзяцей, з якіх выжылі толькі 6. Цётка Ганны Катажыны выдала яе замуж за свайго сына Караля Станіслава Радзівіла (гэтую вельмі цікаваю гісторыю раім падрабязней паслухаць у запісе лекцыі).

Ганна-Катажына і Караль жывуць шлюбам і паважаюць адзін аднаго, але жыццё складваецца так, што Караль Станіслаў памірае і на плячах Ганны застаецца 4 дачкі і 2 сыны. Адначасова Ганна Катажына сама хварэе і амаль месяц не ўстае з ложка.

Тым не менш, яна знаходзіць сілы і пачынае займацца гаспадаркай, адбудоўвае Нясвіж, дарогі, мануфактуры, пастаялыя двары. У Слуцку яна будуе суконную фабрыку, займаецца дыямантамі. 

Яна адна з першых зразумела, што ў бізнесе ўсё залежыць ад працаўнікоў.  Таму яна запрашае замежных майстроў, каб яны вучылі мясцовых працаваць, будуе тут для іх жытло, лякарню і прытулкі для сірот.

Магдалена Радзівіл, ці Марыя Магдалена Завішы, выдатная беларуская жанчына, якая ніколі не лічыла сабе полькай, а казала, што яна беларуска літоўскага паходжання. 

Яе другім мужам быў князь Мікалай Вацлаў Радзівіл, малодшы за яе на 19 год, але шлюб іх быў ня доўгі, таму што Мікалай загінуў пад час  Вайны. 

Пасля яго смерці яна пераязджае ў Мінск. У Мінску яна доўгі час арандавала сем пакояў першага паверху ў даходным доме Абрампольскага. Гэтае месца робіцца цэнтрам усяго беларускага ў той час.

Магдалена падтрымлівае беларускую літаратуру, фінансуе выданні кніг і часопісаў, “Загляне сонца ў ваконца” і “Нашай Нівы”. Яна адчыняе школы, сялянскія крамы, суполкі цвярозасці. Усё яе справаводства вялося на беларускай мове.

Гэта гісторыі толькі некалькіх з цэлай плеяды выбітных беларускіх жанчын, якія пакінулі свой заўважны след у беларускай гісторыі. Больш інфармацыі і цікавых фактаў шукайце ў прэзентацыі Святланы і ў запісе гэтых заняткаў.

The post <strong>Яны стваралі гісторыю: выбітныя беларускія жанчыны-прадпрымальніцы</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Мы ўжо ўзгадавалі, што гісторыя Беларусі з’яўляецца пераважна мужчынскай – Усяслаў Чарадзей, Міндоўг, Кейстут, Вітаўт, Ягайла – гэтыя імёны ведаюць нават тыя, хто не асабліва цікавіцца гісторыяй. Але вялікую ролю ў лёсе знакамітых мужчын заўсёды адыгрывалі жанчыны. 

Вось толькі некаторыя імёны, якія варта ведаць усім беларусам.

Еўфрасіння Полацкая

Першая кананізаваная жанчына Беларусі, якая паміж шлюбам і манастыром абрала служыць Богу і айчыне. 

Усё жыццё Еўфрасіння Полацкая прысвяціла асветніцкай працы – перапісвала і перакладала кнігі, стварала майстэрні, жаночыя школы, падручнікі і вершы для вывучэння малітваў і законаў Божых. Гэта самы яскравы прыклад таго, што нават у далёкім XII стагоддзі маглі зрабіць жанчыны.

Ганна і Алена. 

Ганна –  жонка вялікага князя ВКЛ Вітаўта, якая разам са служкай Аленай пераканала яго ў тым, што ёсць шанец збегчы з палона і адолець Ягайлу. Гэта здарылася ў момант, калі Вітаўт амаль што звар’яцеў пасля забойства Кейстута. 

Менавіта Алена ахвяравала сабой і засталася ў мурах Крэўскага замка, калі Вітаўт збег разам з жонкай пераапрануўшыся ў жаночую вопратку.

Ядвіга

Польская каралева, якая пражыла толькі 25 год, але за гэтае невялічкае жыццё паўплывала на жыццё не толькі польскага народа, але таксама беларускага і літоўскага. 

Яна хутка і нечакана для сябе зрабілася каралевай, у якой адабралі каханне і амаль што прымусам выдалі замуж за Ягайлу. 

На вяселле Ядвіга прыйшла ў не святочнай сукенкі і без упрыгожанняў. Праз яе Ягайла зрабіў Літву каталіцкай, а сам стаў каралём Польшчы. 

І ўсё было амаль што па-людску, пакуль нехта не зладзіў паклёп на Ядвігу ў шлюбнай нявернасці. Суд апраўдаў Ядвігу, і з таго часу яна адмовілася выконваць свае шлюбныя абавязкі. Тым не менш, па звестках таго часу Ягайла быў несуцешным на магіле сваёй жонкі.

Гэта толькі некаторыя адметныя прыклады дзейнасці жанчын у гісторыі Беларусі.

Больш цікавых фактаў шукайце ў прэзентацыі Святланы і ў запісе гэтых заняткаў.

У час наступнай сустрэчы ў межах гэтага курса ўдзельнікі і ўдзельніцы курса працягнуць размову пра жанчын прадпрымальніц, і як змяняецца сітуацыя для жанчын у канцы XIX – пачатку XX стагоддзяў.

The post <strong>Жанчыны і мужчыны ў гісторыі Беларусі: гэтыя імёны трэба ведаць</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Пра гэтыя і іншыя цікавыя факты ў час першай лекцыі новага сезону Віртуальнага Універсітэту распавядала кандыдат гістарычных навук, дацэнт Святлана Сілава.

Беларуская даследчыца Таццяна Шчурко падлічыла колькасць ўзгадванняў і выяваў мужчын  жанчын у школьных падручніках з 6 па 11 клас. Атрымалася, што ў гісторыі Беларусі яскрава бачна мужчынская дамінанта. Напрыклад, у падручніку 11 класа колькасць выяў мужчынскіх персаналій складае 349 малюнкаў, а жаночых – 13. Гэта 96 % і 4 % адпаведна.

Чаму так? Святлана абяцае, што паспрабуе адказаць на гэтае складанае пытанне на працягу свайго курса. Магчыма, адна з прычын звязаная з тым, што ўкладальнікамі падручнікаў па гісторыі з’яўляюцца, у асноўным, мужчыны.

І тысяча год таму, і зараз у грамадстве існуюць пэўныя бар’еры, якія вызначаюць нашу гістарычную прастору як мужчынскую. Войны, мастацтва, навука – гэта пераважна тое, што мы бачым у падручніках па гісторыі. Калі 349 малюнкаў у кнізе адлюстроўваюць мужчын, так ці інакш, публічная прастора усведамляецца мужчынскай. А штодзённае жыццё, дзе дамінантная роля жанчыны, застаецца па-за ўвагай.

Святлана падрабязна распавядае пра абставіны, людзей і падзеі, якія прывялі да такой сітуацыі. Таму шчыра запрашаем на наступныя заняткі гэтага курса!

Ну а мы пакуль сабралі Топ-3 цікавых фактаў з гэтых заняткаў:

• Сукенкі ніколі не былі выключна жаночай вопраткай. Гэта можна назіраць на малюнках XVI – XVII стагоддзяў. У мінулым сукенка не ўспрымалася як прыкмета гендэрнай розніцы. Гэта адзначала, што хлопчык знаходзіцца на апецы маці. Яшчэ адна прычына ў тым, што так было значна прасцей спраўляць натуральныя патрэбы. Традыцыі сукенак паклалі канец публічная адукацыя і Зігмунд Фрэйд.
• Рагнеда і Уладзімір, Марта і Міндоўг, Бірута і Давыд Гарадзенскі – не адзіныя гістарычныя прыклады, якія мы разумеем значна лепш, калі вывучаем не гістарычныя падзеі, а людзей. Гісторыя ўспрымаецца значна цікавей праз адносіны асоб паміж сабой.
• Змены ў традыцыйным укладзе выхавання і жыцця адбыліся ў Беларусі пад час Першай Сусветнай Вайны. Жанчыны вымушаны былі ісці ў поле, браць на сябе мужчынскія абавязкі і займаць мужчынскія пасады.

Больш цікавых фактаў шукайце ў прэзентацыі Святланы і ў запісе гэтых заняткаў.

The post <strong>Жанчыны і мужчыны ў гісторыі Беларусі</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Як адзначыў вядоўца курса Васіль Дранько-Майсюк, кароткае жыццё Максіма Адамавіча нагадвае атракцыён “Амерыканскія горкі”: за кожным пад’ёмам здараліся нечаканыя трагедыі, якія балюча адбіваліся на жыцці творцы. Аднак упартасць Максіма, якая дасталася ў спадчыну ад бацькі, не дазваляла яму здацца.

На малога Максіма таксама паўплывалі кнігі, якія ён актыўна чытаў у дзяцінстве: эпасы, Іліяда і Адысея, Мальер, Бакача, Дэфо, Мільтан, Міцкевіч і іншыя. Апошні асабліва падабаўся Максіму Багдановічу. Водгукі творчасці Адама Міцкевіча можна назіраць у такіх творах Багдановіча як “Бура” ці верш пра павукоў.

Яшчэ адной крыніцай натхнення паэта стала яго захапленне малюнкамі мастака Каспара Давіда Фрыдрыха. Менавіта містычныя матывы яго карцін адлюстроўваюцца ў творчасці Паэта. 

Яго натхняла таксама Алаіза Пашкевіч, якая была першай, хто сказаў у сваіх творах, што трэба браць зброю і змагацца.

Важны этап жыцця Паэта прыпаў на час яго вучобы ў Ніжнім Ноўгарадзе. Мы занатавалі некаторыя факты пра гэты перыяд:

• Максіму Багдановічу надта не падабалася вучоба. Аднойчы ў яго нават здарыўся канфлікт з настаўнікам. На шчасце, бацька прыняў бок Максіма, а не сістэмы.
• 19 ліпеня 1907 года быў надрукаваны першы твор Максіма Багдановіча “Музыка” у 24 нумары газеты “Наша Ніва”. Гэты твор быў працягам традыцыі Францішка Багушевіча выдаваць беларускія творы з гісторыямі музыкаў.
• Толькі выпадковы візіт крытыка Сяргея Палуяна ў рэдакцыю “Нашай Нівы” у Вільні паспрыяў таму, што Максіма Багдановіча пачалі актыўна друкаваць. З моманту выхаду першага твора ў 1907 да верасня 1909 усё, што Максіма адсылаў у рэдакцыю, адпраўлялі ў архіў.

Больш цікавых фактаў пра жыццё братоў Багдановічаў у Ніжнім Ноўгарадзе, прыгоды Максіма Адамавіча ў Ракуцёўшчыне, пра яго адносіны і стаўленне да аўтараў-сучаснікаў шукайце ў прэзентацыі Васіля і ў запісе гэтых заняткаў.

The post <strong>Максім Багдановіч – стваральнік элітарнай беларускай літаратуры</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

За 25 год і 5 месяцаў жыцця Максім Багдановіч стаў беларускім паэтам нумар адзін, хоць паспеў выдаць толькі адну кнігу са сваімі творамі. Ён быў першы сярод беларускіх пісьменнікаў XX ст., у вершах якога з’явіліся антычныя і міфалагічныя героі, гістарычныя асобы. Дзеянні яго твораў адбываліся ў Егіпце і Старажытным Рыме, у Вялікім Княстве Літоўскім і сучаснай Вільні, на Ноевым каўчэзе і ў Слуцку часоў Рэчы Паспалітай, калі там там ткалі славутыя слуцкія паясы.

Максім Багдановіч быў бунтар, у нейкім сэнсе, рэвалюцыянер нашай літаратуры. Ён быў яркім індывідуалістам, самым загадкавым беларускім творцам. 

На працягу трох лекцый удзельнікі і ўдзельніцы павандруюць сцежкамі жыцця Максіма Багдановіча ў Менску, Гародні, Ніжнім Ноўгарадзе, Вільні, пазнаёмяцца з яго бацькамі, братамі і паплечнікамі.

А пакуль мы падрыхтавалі “Топ-3” цікавых факта з дзяцінства Максіма Багдановіча:

• Мэтавай аўдыторыяй твораў Максіма Багдановіча з’яўлялася менавіта беларуская інтэлігенцыя, а найбольшы ўплыў на яго творчасць мелі народныя беларускія казкі і песні.
• Максім Адамавіч быў сярэднім братам. Вадзім, Максім і Леў – трое дружных братоў. Нягледзячы на тое, што ён не быў самым малодшым, ён усё жыццё хацеў выглядаць старэйшым за свой узрост. У 20 год ён адпускаў бараду і любіў, калі да яго звярталіся на Вы.
• Куды бы не пераязджала сям’я Багдановічаў, бібліятэка бацькі пісьменніка заўсёды вандравала разам з імі. Адам Багдановіч ніколі не забараняў Максіму Адамавічу чытаць, таму ён быў пісьменнікам, якога натхняў вопыт прачытанага, а не жыццёвы вопыт.

Больш цікавых фактаў шукайце ў прэзентацыі Васіля і ў запісе гэтых заняткаў.

https://youtu.be/_K9BsZOEASo

У час наступнай сустрэчы ў межах гэтага курса ўдзельнікі працягнуць размову пра Максіма Багдановіча: як ён зацікавіўся мовай, калі пачаў складаць першыя вершы па-беларуску, якія былі яго складаныя ўзаемаадносіны з Нашай Нівай, праз які шчаслівы выпадак Максіма Багдановіча пачалі друкаваць.

Запісацца на гэтыя заняткі можна па гэтай спасылцы.

The post <strong>Максім Багдановіч: любоў без прымусу</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Антрапалогія – тэрмін, які азначае сукупнасць метадаў, дысцыплін і напрамкаў, якія даследуюць чалавека і яго сутнасць. Антрапалогія імкнецца стварыць цэласную і поўную карціну чалавецтва.

Асноўнымі напрамкамі антрапалогіі з’яўляюцца:

• сацыяльна-культурная антрапалогія,
• фізічная антрапалогія,
• філасофская антрапалогія,
• біялагічная антрапалогія,
• гістарычная антрапалогія,
• лінгвістычная антрапалогія,
• лічбавая антрапалогія,
• гендарная антрапалогія і г.д.

Антрапалогію даволі часта блытаюць з этналогіяй, але, на самай справе, антрапалогія значна большая за этналогію, таму што апошняя займаецца даследаваннем народаў, ці этнасу, на падставе этнаграфічных дадзеных. Але этнаграфія выключна збірае і сістэматызуе інфармацыю, якая апісвае народы.

Найвышэйшая мэта антрапалогіі – пераканаць і асобных людзей і ўлады быць больш цярпімымі да розных культур і народаў.

Калі чалавек апынуўся ў іншай культуры – заўсёды ёсць рызыка ўзнікнення стэрэатыпаў, таму важна памятаць, што звычкі, рытуалы, традыцыі ў нас розныя, і ўспрымаць гэта трэба, як новы досвед, а не як дзівацтва.

Звычка – гэта форма паводзін, звязаная з дзейнасцю, якая мае практычнае значэнне ў рэгуляванні паўсядзённага жыцця.

Рытуалы – гэта цырымоніі, якія носяць сімвалічны характар.

Традыцыя, у сваю чаргу, з’яўляецца спосабам перадачы ад аднаго пакалення да другога ў выглядзе звычак, правіл паводзін і інш.

Акрамя звычак, рытуалаў і традыцый, антраполагі таксама даследуюць ідэнтычнасць. Ідэнтычнасці як уяўленне падзяляюць на этнічную, нацыянальную, рэлігійную, прафесійную.

Адной з самых важных плыняў антрапалогіі з’яўляецца антрапалогія спадчыны. Адна з галоўных рыс спадчыны – гэта прыналежнасць чалавека да народа ці этнасу, гэта тое, што аб’ядноўвае людзей. Менавіта на падставе гэтага аб’яднання з’явіўся “культ спадчыны”.

Культ спадчыны – гэта матэрыялізаваны культ продкаў, галоўнае месца ў якім іграла памяць аб памерлых, як механізм псіхалагічнай абароны. Такім чынам, антрапалогія спадчыны даследуе нашу сувязь з мінулым і продкамі.

Топ-3 цікавых факта з курса лекцый па асновах антрапалагічных ведаў:

Фабрыка “Камунарка” пад час памінальных свят вырабляе цукеркі, якія называюцца “Поминальные”, дзеля таго, каб людзі пакідалі іх на могілках.

Не ўсе будынкі, якія маюць таблічку “гісторыка-культурная каштоўнасць”, сапраўды ахоўваюцца. Некаторыя з іх знаходзяцца ў стане паступовага разбурэння з-за таго, што за імі няма догляду з боку дзяржавы, ці ўладальнікаў.

Зараз з’явілася новая плынь антрапалогіі, якая вывучае стасункі і камунікацыю людзей у сацыяльных медыя, і як сацсеткі ўплываюць на культуру розных народаў.

Запрашаем на наш YouTube канал, дзе вы зможаце паглядзець запісы заняткаў Наталлі Агарэлышавай і таксама даведацца, як палявыя дзённікі датычацца антрапалогіі і які прынцып антрапалогіі Наталля вывела на падставе сваіх даследаванняў.

The post <strong>Асновы антрапалагічных ведаў: пра чалавека і яго сутнасць</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Дзеля таго, каб абраць інструменты, ці некалькі інструментаў, якія вы будзеце выкарыстоўваць на сваіх занятках, трэба ўлічваць вашы мэты. Адныя інструманты дапамогуць вам арганізаваць групавую працу, іншыя – праверыць веды, сабраць пытанні, правесці гульню і г.д. Важна таксама разумець, наколькі лёгка будзе прыстасаваць той альбо іншы інструмант пад свае задачы.

У час заняткаў Дзіяна распавяла пра тое, як карыстацца інтэрактыўнымі дошкамі, сервісамі для стварэння апытанак і віктарын. 

Інтэрактыўныя дошкі

Адна з самых папулярных дошак – Google Jamboard. Яна зручная менавіта сваёй прастатой, таму што доступ туды не патрабуе папярэдняй рэгістрацыі. Google Jamboard можна зрабіць праз Google Дыск, які зараз ёсць амаль у кожнага і кожнай з нас.

Padlet – другі папулярны варыянт, які працуе з толькі камп’ютара, асаблівасць гэтай дошкі ў тым, што яе функцыянал больш складаны і ў ты ж момант больш прыгожы, таму што ён дадае магчымасць змяняць фоны на асабістыя, ствараць інтэрактывы, дадаваць розную інфармацыю.

Miro+Miroverse – гэта бясконцая дошка, функцыянал якой дазваляе ствараць розны інтэрактыўны кантэнт, інтэграваць фота, відэа, аўдыё-матэрыялы, а таксама абіраць розныя шаблоны для групавой і індывідуальнай працы.

Сервісы для правядзення апытанняў 

Mentimeter – анлайн-сэрвіс, які дазваляе распрацоўваць розныя апытанкі для вашай аўдыторыі, кшталту квізаў, пытанняў з вялікай колькасцю адказаў, ці аблокаў слоў. Бясплатна можна зрабіць два слайды з інтэрактыўнымі заданнямі.

У Mentimeter ёсць альтэрнатыва – ahaSlides, па функцыяналу гэта два амаль што аднолькавых інструменты. Паспрабуйце папрацаваць з ім, каб зразумець, які асабіста для вас больш зручны.

Сервісы для стварэння віктарын 

Kahoot! – вельмі папулярны ангельскамоўны інструмент для віктарын, які можна па загружанасці параўнаць з Zoom. Бясплатнай версіі хапае для стварэння невялічкіх віктарын. Вашы ўдзельнікі і ўдзельніцы далучаюцца да Kahoot! па спасылцы ці к’юар-коду, звычайна на маніторы яны бачаць пытанне, а праз тэлефон адказваюць.

Quizizz – крыху падобны на Kahoot! інструмент, але ім лепей карыстацца,  калі вы жадаеце даць кожнаму ўдзельніку ці ўдзельніцы асабісты тэст.

Як карыстацца гэтымі інструментамі, і якія падводныя камяні яны маюць, вы можаце паглядзець у запісах заняткаў на нашым YouTube канале.

The post <strong>Усё бачна, усё чуваць: інтэрактыўныя інструменты для працы ў ZOOM</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Любое мерапрыемства ў Zoom патрабуе тэхнічнай падрыхтоўкі па наступных напрамках: камера, гук, падрыхтоўка спікера.

Калі гаворка ідзе пра камеру і відэа, трэба звярнуць увагу на святло ў памяшканні, дзе вы плануеце праводзіць заняткі, каб вас нічога не перазасвечвала і не зацямняла. 

Таксама трэба ўлічваць ваш фон – нічога не павінна адцягваць увагу гледачоў, таму, калі не атрымліваецца знайсці нейтральны фон, магчыма выкарыстаць замыльванне ў Zoom. Што датычыцца якасці, вы можаце выкарыстоўваць асобныя вебкамеры, ці тэлефон, дзеля таго, каб якасць карцінкі была лепшай.

Каб напрацягу заняткаў і мерапрыемстваў гук у Zoom вас не падводзіў, лепей час ад часу глядзець ці працуе ваш мікрафон. Таксама ў Zoom ёсць магчымасць накладваць фільтры на гук, і тады ён заглушае ўсё іншае, акрамя голасу, але лепей абіраць для заняткаў ціхія месцы.

Вельмі важна, каб да заняткаў былі падрыхтаваныя не толькі тэхнічныя налады, аде і сам спікер. Прыйсці загадзя, спраздзіць працу камп’ютара, забяспечыць сябе гарбатай ці вадой і г.д.

Таксама пад час падрыхтоўкі спікеру варта задаваць сабе пытанне кшталту: “Ці гэта цікава маёй аўдыторыі?”, каб матэрыялы і інфармацыя былі карыснымі для аўдыторыі.

Чым лепей структураваны вашы заняткі ў Zoom, тым цікавей будзе вашым удзельнікам і ўдзельніцам.

Звычайна структура заняткаў у Zoom складаецца з наступных частак:

• Адкрыццё сустрэчы (некалькі хвілін на збор удзельнікаў, пачатковы слайд, ці нават фонавая музыка);
• Разагрэў аўдыторыі і важная інфармацыя (структура і правілы сустрэчы, знаёмства, інфармацыя з папярэдніх заняткаў і г.д.);
• Тэарэтычны блок;
• Практычны блок;
• Падсумаванне вынікаў.

Таксама ў час заняткаў Дзіяна распавяла пра аптымальны час на той альбо іншы блок і пра магчымыя фарматы анлайн-заняткаў, свае асабістыя “фішкі” і прыклады – усё гэта вы можаце паглядзець у запісах заняткаў на нашым YouTube канале.

The post <strong>Усё бачна, усё чуваць: як падрыхтаваць заняткі ў ZOOM, каб яны былі эфектыўнымі</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.

Мандала – незвычайнае слова, якое пазначае назву не проста геаметрычнага малюнка, а геаметрычнай матрыцы. Калі літаральна перавесці слова “мандала”, то яно расшыфроўваецца як круг, альбо акружнасць. На самай справе так і ёсць: мандала – гэта квадрат, упісаны ў акружнасць і ўпрыгожаны мноствам дэкаратыўных фігур і ўзораў.

Падчас стварэння кожны малюнак мандалы назапашвае ў сабе пазітыўную чалавечую энергетыку. Менавіта таму многія будысцкія храмы ўпрыгожаныя мандаламі. Некаторыя называюць мандалы “нерухомымі малітвамі”, таму што яна здольная праяўляць унутраны свет чалавека ў момант малявання.

За свае думкі мы таксама адказныя, як і за свае ўчынкі. Магутнасць думкі складаецца ў тым, што яна прыводзіць у дзеянне стыхійныя сілы прыроды, якія самі па сабе нерухомыя і інэртныя і патрабуюць для актывізацыі штуршка, які даецца ім думкай чалавека.

Пад час курса Галіна Маслоўская пазнаёміла слухачоў з рознымі алгарытмамі нейраграфікі: нейралініі, нейрадождж, страты жыцця і мандалы. Кожная з гэтых тэхнік унікальная, таму мы прапануем вам паспрабаваць кожную з іх.

Запісы гэтага і папярэдніх заняткаў вы знойдзеце на нашым канале.

The post <strong>Нейраграфіка: мандала – чарадзейнае кола</strong> appeared first on Віртуальны Універсітэт.